Aparte registers en aangiften
Houd het kunstmestregister, de Mestbankaangifte en de VMM-aangifte van waterverbruik apart. Registreer aankopen en toepassingen van kunstmest afzonderlijk. Geef waterverbruik aan via het VMM-heffingenloket.
Kunstmest: ontvangst, gebruik en vrijstelling
Het kunstmestregister in Vlaanderen bestaat uit een verhandelingsregister en een gebruiksregister. Begin dus met de handeling: heb je kunstmest ontvangen, overgedragen of op een perceel gebruikt? De jaarlijkse Mestbankaangifte is een afzonderlijke stap. De voorraad kunstmest op 1 januari geef je via die aangifte aan, niet als voorraadregel in het digitale kunstmestregister. Je vindt die voorraad bovenaan het rapport “Overzicht registraties”.
Kunstmest omvat industrieel vervaardigde meststoffen met stikstof- of fosforverbindingen die de gewasgroei dienen. Een meststof zonder stikstof en fosfor, zoals kieseriet, valt daarbuiten. Ammoniumsulfaat uit een zure luchtwasser telt wel als kunstmest; spuiwater van een biologische luchtwasser behoort tot de andere meststoffen.
In het verhandelingsregister noteer je kunstmest die je bedrijf ontvangt, overdraagt aan een derde of gebruikt op eigen grond buiten Vlaanderen. In het gebruiksregister noteer je het gebruik op Vlaamse percelen. De ontvangst van een product en de latere toepassing beschrijven dus verschillende gebeurtenissen.
Voor percelen in gebiedstype 0 geldt een vrijstelling van het gebruiksregister. Dat geldt ook voor percelen van bedrijven met een geldige vrijstelling van gebiedsgerichte maatregelen. Vul het verhandelingsregister wel in.
Ben je vrijgesteld van de aangifteplicht onder het Mestdecreet? Dan hoef je geen van beide kunstmestregisters bij te houden.
Noteer mestcode, meststofnaam, samenstelling en hoeveelheid in kilogram of liter. Bij “kunstmest eigen samenstelling” is een eigen naam verplicht. Vermeld in het verhandelingsregister de percentages stikstof en fosfaat bij een eigen samenstelling en bij ammoniumsulfaat uit een zure wasser.
Noteer in het verhandelingsregister ook de datum van ontvangst, vertrek of gebruik buiten Vlaanderen op eigen grond. Identificeer ook de tegenpartij. Vermeld daarvoor een landbouwernummer of uitbatingsnummer, of een KBO-nummer. Ontbreken die nummers, gebruik dan naam en adres.
Het gebruiksregister bevat de datum van gebruik en de perceelidentificatie. Kies de locatie op de kaart of uit de lijst. Je kunt ook landbouwernummer, campagnejaar en perceelnummer gebruiken. Daarnaast blijven meststof en hoeveelheid bij de toepassing horen.
Selecteer meerdere percelen samen als je ze op dezelfde dag hebt bemest. De kunstmest moet gelijkmatig over de betreffende percelen zijn verspreid. Op de geselecteerde percelen hoeft niet dezelfde teelt te staan.
De gewone termijn loopt tot en met de zevende dag van de maand na de maand van de handeling. Gebruik je kunstmest vóór de uiterste indieningsdatum van de verzamelaanvraag? Dan registreer je dat uiterlijk op de zevende dag na die datum, in 2026 dus op 7 mei.
Overdrachten tussen verschillende exploitaties binnen één bedrijf hoef je niet in het verhandelingsregister op te nemen.
Bij seizoenspacht zijn er twee registratieroutes. Koopt en gebruikt landbouwer A kunstmest op een perceel waarvan B hoofdteeltgebruiker is? Dan kan A zowel de aankoop als het gebruik registreren. B hoeft die handelingen dan niet opnieuw te registreren. In de andere route registreert A de aankoop en B het gebruik; beiden registreren bovendien de overdracht in hun verhandelingsregister. Bemesten vereist toestemming van de hoofdteeltgebruiker. Die blijft verantwoordelijk voor correcte en tijdige registratie.
Teelt op groeimedium en digitale invoer
Registreer aankopen van kunstmest voor teelt op groeimedium in het verhandelingsregister. Het gebruik op groeimedium hoeft niet in het gebruiksregister, maar hoort wel in de jaarlijkse Mestbankaangifte. Deze uitzondering geldt voor teelt op groeimedium in serres, onder niet-permanente overkapping, in openlucht en in loodsen. Vul het digitale kunstmestregister in het Mestbankloket in onder de rubriek “kunstmest”.
Onderscheid zuivere kunstmeststoffen met volledige werkzaamheid van organo-minerale meststoffen met een lagere werkzaamheid. Die laatste geef je aan in rubriek 3.5 van de Mestbankaangifte. Producten op de officiële lijst met zeer beperkte nutriëntentoevoeging zijn uitgezonderd van registratie en aangifte. Controleer de productindeling vóór je een ontvangst toevoegt.
Registraties die niet in de aangifte verschijnen
Alleen geldige, aan een perceel gekoppelde registraties tellen mee in de automatische inlading. Filter de kolom “Validatie” op “ongeldig” of “waarschuwing perceel”. In de csv-aflading kun je bij “Gekoppeld perceel” ook “onbepaald” vinden. De koppeling van nieuwe of gewijzigde registraties gebeurt ten vroegste de volgende dag. Bij vrijstelling van het gebruiksregister voeg je het kunstmestgebruik handmatig aan de aangifte toe.
Waterwinning, meters en VMM-aangifte
Gebruik voor de officiële aangifte de VMM-route: ook landbouwers dienen de aangifte van waterverbruik via het online VMM-heffingenloket in. Dat gebeurt niet meer via het Mestbankloket.
Open de officiële VMM-aangiftepagina. Controleer bij grondwaterwinning de debietmeter en je heffingsplicht.
Houd uw spuitregistratie op één plek bij. Gratis beginnen.
Begin met een overzicht van de waterbronnen die je werkelijk gebruikt. Verbind die met de installatie en de eigen vergunnings- of meldingsgegevens. Voor grondwaterwinning geldt, behoudens uitzonderingen, een meldings- of vergunningsplicht.
Voor grondwaterwinning is een verzegelde debietmeter verplicht. Ook mobiele irrigatiepompen in openlucht moeten een meter hebben. Houd bij die mobiele pompen een logboek bij. Het logboek is niet verplicht voor mobiele pompen die uitsluitend uit dezelfde watervoerende laag binnen dezelfde vergunning putten.
De uitzondering op verzegeling geldt alleen voor particulieren. Een hand-, voet- of neuspomp heeft geen debietmeter nodig.
Vul bij een bekende watermeter de eindtellerstand en einddatum aan.
Is de verzegeling verbroken? Meld dat onmiddellijk aan de VMM. Gebruik formulier VMM-19-260420 voor een (her)verzegeling of melding van verbreking. Download het via verzegeling watermeter.
- Vul bij de contactgegevens het VMM-dossiernummer, voor- en achternaam, bedrijfsnaam, telefoon- of gsm-nummer en e-mailadres in.
- Noteer bij de wateronttrekking straat en nummer, postnummer en gemeente. Kies de waterbron en vul merk en serienummer van de bestaande meter in. Merk en serienummer van de nieuwe meter vul je alleen in wanneer een nieuwe meter is geplaatst.
- Beantwoord of de verzegeling is verbroken. Bij “ja” vul je de datum, de meterstand bij verbreking en de reden in.
- Kruis de bewijsstukken aan die je werkelijk bijvoegt. Voeg de toepasselijke foto van de bestaande meterstand en, bij vervanging, een foto en de factuur van de nieuwe meter toe.
- Vul de ondertekening in met datum, handtekening en voor- en achternaam. Stuur het ingevulde en ondertekende formulier naar de VMM in je regio; de regionale adressen staan op het oorspronkelijke formulier.
Dien als grootverbruiker de aangifte van waterverbruik vóór 15 maart in. Grondwaterwinningen van minstens 500 kubieke meter per jaar vallen onder de heffingsplicht.
De wateraangifte heeft betrekking op het voorgaande jaar. Ook bij overname, stopzetting of faillissement van het bedrijf blijft indiening nodig. Ontbreekt je aangifte, dan kan VMM de heffing ambtshalve vaststellen. Je ontvangt daarover schriftelijk bericht.
Na indiening ontvang je een bevestigingsmail met een kopie van de aangifte.
Vul ook de identiteit van de heffingsplichtige, lozingsplaats, waterverbruiken, activiteiten en productie in. Voeg de toepasselijke meet- en bemonsteringsgegevens van afvalwater toe.
Houd bij de debietmeter een technisch dossier en logboek beschikbaar. Controleer daarmee de werking van de installatie. De VMM-verzegelaar onderzoekt de correcte opstelling en deze documenten voordat de meter wordt verzegeld. Gebruik voor elke watermeter een afzonderlijk meldings- of aanvraagformulier.
Kalender 2026: iedere termijn bij de juiste taak
Open de officiële kalender voor 31 oktober 2026. Leg daarnaast het VLM-overzicht Mestbankdata bij je eigen takenlijst.
De landbouwkalender 2026 bevat de volgende aangiften en registratietermijnen.
| Datum in 2026 | Handeling |
|---|---|
| 31 maart | Uiterste datum voor de Mestbankaangifte. |
| 30 april | Uiterste datum voor de verzamelaanvraag. |
| 7 mei | Uiterste datum voor het gebruiksregister kunstmest voor gebruik sinds 1 januari. |
| 30 juni | Uiterste wijzigingsdatum voor hoofdteelten en beschermingsstroken in de verzamelaanvraag. |
| 31 oktober | Nateelten, vanggewassen en duurzame terugverdienpraktijken wijzigen volgens het VLM-overzicht. |
| 31 december | Ontvangst door de Mestbank van fosfaatanalyses voor verwerking in de bemestingsprognoses van 2027. |
De staalnameperiode voor nitraatresidu loopt van 1 oktober tot 30 november 2026. Voor verplichte stikstofstalen met bemestingsadvies in de vollegrondstuinbouw geldt 15 oktober als uiterste datum.
Vraag ecoregelingen aan via de verzamelaanvraag. Voor de gewone wijziging van die subsidieaanvraag geldt 31 mei 2026 als uiterste datum.
Voor de jaarlijkse keuze tussen mestanalyses en forfait geldt 15 februari 2026 als uiterste wijzigingsdatum. Die dag is ook de deadline voor de aanvraag of melding voor circulaire landbouw. Verhandel mestverwerkingscertificaten voor de basismestverwerkingsplicht uiterlijk op 30 september.
Geef percelen waarop geen staalname nitraatresidu kan doorgaan uiterlijk op 30 september door via SMIL.
Geef bij nateelten en duurzame praktijken ook de inzaaidatum op via de verzamelaanvraag.
Volgende stap
Controleer je kunstmestregistraties in het Mestbankloket en open voor je wateraangifte het VMM-heffingenloket. Vergelijk de perceelsgegevens met de landbouwkalender.